De lokale uitdaging
Veranderend koop- en ontmoetingsgedrag
In vrijwel iedere gemeente verandert de manier waarop mensen winkelen, ondernemen en elkaar ontmoeten.
Steeds meer aankopen vinden online plaats via grote landelijke en internationale platforms en bedrijven.
Deze organisaties zijn ontwikkeld om vraag en aanbod zo efficiënt mogelijk op grote schaal te organiseren. Zij zijn primair gericht op groei, schaalvoordelen en commerciële doelstellingen.
Logischerwijs behoren het versterken van lokale gemeenschappen, het behoud van regionale economische waarde en het creëren van maatschappelijke en ecologische meerwaarde daarbij niet tot de primaire doelstellingen.
Effect op lokale economie en leefbaarheid
Het gevolg is dat steeds meer koopkracht, data en economische waarde uit lokale gemeenschappen verdwijnen.
Lokale ondernemers concurreren ieder voor zich met organisaties die beschikken over enorme marketingbudgetten, geavanceerde technologie en wereldwijde logistieke netwerken.
Tegelijkertijd nemen de afstanden tussen producent en consument toe, verdwijnen lokale ontmoetingsplaatsen en wordt de economische veerkracht van dorpen en regio’s kleiner.
Een concreet lokaal probleem in het dagelijks leven
Daarom ontstaat in veel dorpen en regio’s een concreet probleem in het dagelijks leven:
Lokale ondernemers worden minder zichtbaar online, terwijl inwoners juist gewend raken aan het gemak van grote platforms.
Hierdoor wordt lokaal kopen minder vanzelfsprekend, niet omdat de kwaliteit ontbreekt, maar omdat het aanbod versnipperd is en digitale vindbaarheid achterblijft.
Tegelijkertijd moeten gemeenten en lokale samenwerkingsverbanden steeds meer moeite doen om de leefbaarheid, voorzieningen en economische vitaliteit van hun gebied op peil te houden.
Juist daarom is een lokaal alternatief nodig.
Het Digitaal Dorpsplein® als oplossing
Een Digitaal Dorpsplein® biedt dezelfde digitale gemakken die inwoners vandaag verwachten, maar organiseert deze vanuit de gemeenschap zelf.
Het brengt lokaal aanbod samen op één gezamenlijke digitale marktplaats, versterkt samenwerking tussen ondernemers en zorgt ervoor dat economische waarde, maatschappelijke betrokkenheid en duurzame ontwikkeling zoveel mogelijk binnen de eigen regio blijven.
Maatschappelijke context
De bovenstaande lokale ontwikkelingen maken deel uit van bredere maatschappelijke transities op het gebied van digitalisering, duurzaamheid en regionale veerkracht.
Internationale beleidskaders zoals de Sustainable Development Goals (SDG’s) en nationale opgaven rond brede welvaart en circulaire economie onderstrepen het belang van inclusieve en duurzame economische systemen.
Daarnaast ontstaan nieuwe denkrichtingen die meer nadruk leggen op lokale veerkracht, regeneratie en samenwerking van onderop. Een voorbeeld hiervan zijn de Realise Potential Goals (RPG’s) van Agenda 2029.
Stichting Digitale Dorpspleinen® verbindt deze perspectieven door ze te vertalen naar de praktijk van dorpen en regio’s: het versterken van lokale gemeenschappen waarin economische, sociale en ecologische waarde samenkomen.
Doorgaande digitalisering
Naast de toenemende noodzaak aan duurzaamheid, circulariteit en inclusiviteit verandert ook doorgaande digitalisering de wereld. Consumenten denken inmiddels ‘digital first’ en verwachten tegelijkertijd ‘on-demand delivery’.
Het markttempo is steeds hoger. Klantbeleving staat volledig centraal.
Waar vroeger de fysieke marktplaats nog aanbodgedreven was, draait het nu om het bieden van een geïntegreerde totaalbeleving (winkel, website en (streek)markt) en om het inspelen op de vraag door analyses van data.
De samenleving verandert
Digitalisering, verlies aan biodiversiteit, milieuvervuiling, vergrijzing, schaalvergroting en veranderend consumentengedrag zetten de leefbaarheid van lokale gemeenschappen onder druk.
Steeds meer geld uit onze lokale economieën stroomt weg naar grote spelers buiten onze dorps- en regiogrenzen.
Grote (inter)nationale bedrijven die vooral denken aan commercie, ongebreidelde groei, winstbejag, zonder veel aandacht voor onze gemeenschappen te hebben, voor de gevolgen en kosten die hun activiteiten veroorzaken.
De regionale wereld verandert
Plaatselijke partnerschappen
In beginsel kan een regio, stad of dorp zich anno nu desgewenst wereldwijd profileren.
Het lokale midden- en kleinbedrijf kan de fysieke aanwezigheid verbinden met digitale kansen en de fysieke winkelbeleving vergroten met digitaal gemak en lokale logistiek.
Het aangaan van plaatselijke partnerschappen voor een lokale digitale marktplaats en het benutten van digitale dwarsverbanden kunnen nu worden ingezet voor een stevige lokale netwerkeconomie en ontwikkeling van brede welvaart.
De lokale wereld verandert
Korte ketens
Er is meer aandacht voor smaakvolle streekproducten en lokale lievelingsgerechten, verantwoord geproduceerd in kortere ketens.
Millennials zijn op zoek naar authenticiteit en ecologica (producten of handelingen die het milieu en ecosystemen zo min mogelijk belasten en de natuurlijke balans respecteren), middelbaren willen ook een verantwoord steentje bijdragen.
Ouderen zoeken naar praktische oplossingen om langer zelfstandig te wonen.
Er is gerichte belangstelling voor vakmanschap en groeiende waardering voor ambachten, zoals de lokale molenaar en de kaasmaker.
Transparante productieprocessen en verantwoorde verwerking in de voedselketen worden steeds belangrijker, evenals korte distributielussen en lokale logistiek voor het verkleinen van de CO2-voetafdruk en het terugdringen van onnodige kosten.
Het stimuleren van de lokale economie, het lokaal of regionaal laten circuleren van geld en vergroten van de sociale cohesie worden daarmee ook belangrijker voor de groeiende netwerksamenleving.
Ook voor de landschappelijke kwaliteit en biodiversiteit kunnen de lokale land- en tuinbouw veel betekenen.
Collectieve co-creatie
De relatie tussen individueel ondernemerschap en het gedeeld gebied wordt dus van steeds groter belang voor de lokale werkgelegenheid, regionale aantrekkingskracht, maatschappelijke leefbaarheid én algehele duurzaamheid.
Voor de vitaliteit van een gebied (dorp, streek, stad, regio) is het cruciaal dat het gebied wordt beschouwd als een netwerksamenleving voor co-creatie.
Dit vraagt om gerichte samenwerking tussen betrokken burgers, lokale ondernemers, lokale maatschappelijke partners, gemeente en provincie.
Zo ontstaat een nieuwe balans tussen mondiale digitale platforms en lokale gemeenschappen, waarin beide systemen naast elkaar bestaan maar elkaar in de praktijk versterken in plaats van vervangen.
Samen de markt slimmer, socialer en duurzamer organiseren
Sterke lokale gemeenschappen en brede welvaart ontstaan niet vanzelf.
Ze ontstaan wanneer inwoners, ondernemers, verenigingen, maatschappelijke organisaties en overheden elkaar weten te vinden en samenwerken aan een gedeelde toekomst.
Stichting Digitale Dorpspleinen® helpt lokale gemeenschappen om die samenwerking te organiseren. Niet alleen praktisch, maar ook digitaal. We werken samen met een partner: Shopforce.
Wij vinden dat technologie mensen niet moet vervangen of verdelen, maar juist met elkaar moet verbinden. Daarom ondersteunen wij dorpen, wijken, steden en regio’s bij de ontwikkeling van een Digitaal Dorpsplein®: een gezamenlijke digitale marktplaats waarop lokale ondernemers hun producten en diensten aanbieden en inwoners eenvoudig lokaal kunnen kopen of reserveren.
Tegelijkertijd is een Digitaal Dorpsplein® méér dan een platform. Het is technologie dienstbaar aan de natuur, samenleving en lokale economie. Een plek van lokale interactie.
Een middel om de lokale economie te versterken, maatschappelijke samenwerking te stimuleren en de gemeenschap als geheel veerkrachtiger en toekomstbestendiger te maken.
Samen de markt slimmer organiseren
Steeds meer aankopen vinden online plaats.
Lokale ondernemers beschikken vaak over uitstekende producten en persoonlijke service, maar hun online aanbod is versnipperd over losse websites en webshops. Daardoor wijken inwoners gemakkelijk uit naar grote landelijke of internationale platforms.
Een Digitaal Dorpsplein brengt het lokale aanbod samen op één gezamenlijke digitale marktplaats. Voor een geïntegreerde totale beleving.
Zo kunnen inwoners eenvoudig lokaal kopen of reserveren, terwijl ondernemers gezamenlijk beter zichtbaar worden, elkaar versterken en digitaal concurrerend blijven.
Samen de markt socialer organiseren
Een sterke gemeenschap bestaat niet alleen uit ondernemers.
Daarom stimuleren wij rondom ieder Digitaal Dorpsplein een lokale hulpring van plaatselijke mensen en middelen.
Denk aan gepensioneerden die helpen met een lokale haal- en brengservice, studenten die ondernemers ondersteunen met digitale marketing, verenigingen die meedelen in de maatschappelijke opbrengst en vrijwilligers die inwoners met elkaar verbinden.
Zo ontstaat een ecosysteem waarin economische activiteit en maatschappelijke betrokkenheid elkaar versterken.
Niet ieder dorp organiseert dit op dezelfde manier.
Juist daarom werken wij vanuit co-creatie. Iedere gemeenschap bouwt haar eigen netwerk, passend bij de lokale wensen, talenten en mogelijkheden.
Samen de markt duurzamer organiseren
Wanneer inwoners vaker lokaal kopen, blijft meer geld binnen de eigen gemeenschap.
Ondernemers kunnen vaker regionaal inkopen, transportafstanden worden korter en nieuwe samenwerkingen ontstaan.
Dat versterkt de lokale economie én draagt bij aan een duurzamere leefomgeving.
Zo levert iedere lokale aankoop economische waarde op plus maatschappelijke en ecologische winst.
Bewezen in de praktijk
Het Digitaal Dorpsplein is geen theorie. Het is al jaren praktijk.
In Zwartsluis zijn inmiddels meer dan 90.000 lokale bestellingen geplaatst door ruim 7.500 unieke bestellers.
Het resultaat:
- meer omzet voor lokale ondernemers;
- regionale inkoop en kortere ketens;
- nieuwe lokale werkgelegenheid;
- ondersteuning door studenten en vrijwilligers;
- investeringen in winkels en leefbaarheid;
- versterking van de sociale samenhang.
Ook in onder meer Akkrum, Genemuiden, Zuidhorn, Westerkwartier en Wijk bij Duurstede wordt stap voor stap gebouwd aan soortgelijke sterke lokale gemeenschappen, steeds op basis van de unieke lokale identiteit.
Onze rol
Stichting Digitale Dorpspleinen® is een maatschappelijke organisatie zonder winstoogmerk.
Wij begeleiden lokale initiatieven, verbinden inwoners, ondernemers, verenigingen, maatschappelijke organisaties en overheden en ondersteunen co-creatieprocessen en bevorderen duurzaamheid, circulariteit en inclusiviteit in de lokale samenleving voor een volhoudbare toekomst.
Voor de technische ontwikkeling, het beheer en de ondersteuning van het Digitaal Dorpsplein werken wij samen met onze preferente technologiepartner Shopforce®.
Zo versterken maatschappelijke impact en economische continuïteit elkaar.
Bouw mee aan sterke lokale gemeenschappen
Iedere sterke gemeenschap begint met mensen die willen samenwerken.
U wilt toch ook als gemeente, ondernemer, fonds, maatschappelijke organisatie of betrokken inwoner bijdragen aan een sterker, socialer en duurzamer lokaal ecosysteem?
Organiseer samen de markt slimmer, socialer en duurzamer. Dát is de kracht van lokaal kopen.
> Naar een nieuwe duurzame economie en weerbare samenleving
